Boşanma Dilekçesi Nasıl Yazılır? 2026 Güncel Rehber

Boşanma kararı vermek zordur; bu kararı hukuki olarak hayata geçirmek ise pek çok kişi için kafa karıştırıcıdır. Anlaşmalı mı, çekişmeli mi? Önce protokol mü, önce dava mı? Avukat şart mı? Bu soruların yanıtları hem sürenizi hem de mali durumunuzu doğrudan etkiler.

Bu rehberde boşanma dilekçesini doğru hazırlamanın adımlarını, anlaşmalı ve çekişmeli boşanma arasındaki farkları ve süreci uzatacak yaygın hataları bulacaksınız.

Anlaşmalı mı, Çekişmeli mi? Doğru Yolu Seçin

Boşanma davalarında iki temel yol vardır. Anlaşmalı boşanmada taraflar velayet, nafaka ve mal paylaşımı konularında önceden uzlaşmış olup süreç genellikle tek duruşmada 1–3 ayda tamamlanır. Çekişmeli boşanmada ise bu konularda anlaşmazlık söz konusudur ve dava yıllarca sürebilir.

Evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması ve her iki tarafın mahkemede birlikte hazır bulunması koşuluyla anlaşmalı boşanma mümkündür. Pratikte çiftlerin büyük çoğunluğu, avukat yardımıyla hazırladıkları protokolü imzaladıktan sonra tek duruşmada ayrılır.

Çekişmeli boşanmayı seçmek zorunda kalırsanız uzun ve yorucu bir süreç için hazırlıklı olun. Ortalama çekişmeli boşanma davası 2–4 yıl sürer, yargılama masrafları yüksektir ve çocuklar üzerindeki psikolojik etki göz önünde bulundurulmalıdır. Mümkünse arabulucu aracılığıyla anlaşma yolunu zorlamak her iki taraf açısından daha akıllıca bir seçimdir.

Anlaşmalı Boşanma Dilekçesinde Bulunması Gerekenler

Aile mahkemesine sunulacak anlaşmalı boşanma dilekçesi, boşanma protokolüyle birlikte değerlendirilir. Dilekçe kısa ve öz olabilir; esas ayrıntılar protokolde yer alır. Ancak dilekçede eksik bilgi bulunması ek süre kaybına yol açar.

• Davacı ve davalının ad-soyad, TC kimlik numarası ve adresleri
• Evlilik tarihi ve yeri
• Ortak çocukların adı, doğum tarihi ve önerilen velayet düzenlemesi
• Nafaka miktarı ve süresi — veya nafaka talep edilmediğine dair açık beyan
• Mal paylaşımına ilişkin mutabakat özeti
• Boşanma protokolünün dilekçeye ek sunulduğuna dair ibare
• Her iki tarafın imzası (ya da vekillerinin imzası)

Çekişmeli Boşanmada Geçerli Hukuki Sebepler

Türk Medeni Kanunu'nda boşanma sebepleri özel ve genel olmak üzere ikiye ayrılır. Özel sebepler; zina, hayata kast, pek kötü muamele, haysiyetsiz yaşam, suç işleme, terk ve akıl hastalığıdır. Her birinin ispat yükü ve hukuki sonuçları farklıdır.

Uygulamada davaların büyük çoğunluğu 'evlilik birliğinin temelinden sarsılması' genel gerekçesiyle görülür. Bu gerekçe ispat açısından daha esnektir; taraflardan birinin kusurlu olduğu kanıtlanmasa bile hâkim boşanmaya hükmedebilir.

• Evlilik birliğinin temelinden sarsılması (TMK m. 166) — en yaygın gerekçe
• Zina (TMK m. 161) — 6 ay içinde dava açılmalı
• Hayata kast, pek kötü muamele veya onur kırıcı davranış (TMK m. 162)
• Haysiyetsiz yaşam sürme (TMK m. 163)
• Terk (TMK m. 164) — en az 6 ay kesintisiz terk, öncesinde ihtar zorunlu
• Akıl hastalığı (TMK m. 165) — resmi sağlık raporu şart

Mahkemeye Sunulacak Belgeler

Boşanma davasını açarken belgeleri eksiksiz hazırlamak süreci önemli ölçüde hızlandırır. Eksik belge nedeniyle duruşma ertelenmesi aylar kaybettirebilir.

Çekişmeli davalarda delil toplamak özellikle kritiktir. WhatsApp yazışmaları, e-postalar, banka dekontları ve tanık ifadeleri mahkemede delil olarak sunulabilir. Ancak bu delillerin hukuka uygun yollarla elde edilmesi şarttır; aksi hâlde mahkeme kabul etmeyebilir.

• Nüfus cüzdanı fotokopisi (her iki taraf)
• Evlilik cüzdanı veya evlenme belgesi
• Ortak çocukların nüfus kayıt belgesi
• Anlaşmalı boşanmada: her iki tarafça imzalanmış boşanma protokolü
• Çekişmeli boşanmada: varsa mesajlar, e-postalar, belgeler, tanık listesi
• Dava harcı makbuzu (adliyedeki vezneye yatırılır)

Nafaka ve Velayet: En Çok Tartışılan Konular

Türk Medeni Kanunu'na göre ortak çocuğun velayeti, çocuğun üstün yararı esas alınarak hâkim tarafından belirlenir. Cinsiyet, ekonomik üstünlük veya evlilik kusuru tek başına belirleyici değildir. Hâkim, çocuğun yaşı, eğitim durumu ve ebeveynle kurduğu duygusal bağ gibi faktörleri değerlendirir.

Nafaka konusunda iki önemli ayrım vardır: tedbir nafakası dava süresince geçici olarak bağlanır; iştirak nafakası ise velayet kararıyla birlikte velayeti almayan ebeveyn tarafından çocuk adına ödenir. Yoksulluk nafakası ise boşanmayla maddi sıkıntıya düşecek eşin talep edebileceği ek bir güvencedir.